Kaart van de Melkweg waarop de locatie werd aangeduid van de exoplaneet OGLE-2014-BLG-0124L
Foto: NASA/JPL

Astronomen hebben met een telescoop op Aarde en een ruimtetelescoop een planeet rondom een andere ster ontdekt die op een afstand staat van maar liefst 13 000 lichtjaar in de richting van het centrum van de Melkweg. Hierdoor is dit één van de verste planeten die tot op heden werden ontdekt. Deze exoplaneet werd ontdekt met behulp van de zogeheten 'microlensing' techniek waarmee in het verleden nog verre exoplaneten werden ontdekt.

Deze exoplaneet kon worden ontdekt met behulp van de zogeheten 'microlensing' techniek waarbij, gezien vanaf de Aarde, één ster voor een andere schuift en de voorste ster door z’n zwaartekracht als een zwaartekrachtslens werkt en het licht van de achterste ster versterkt. Wanneer op dat moment een planeet voor de voorste ster schuift, veroorzaakt deze een klein dipje in de versterking van het licht. Deze techniek wordt door astronomen vooral toegepast op sterren die zich in het centrum van ons Melkwegstelsel bevinden. Daar is de sterdichtheid bijzonder groot waardoor de kans groot is dat twee sterren voor elkaar schuiven. Tot op heden werden met behulp van de microlensing techniek al een dertigtal planeten rondom andere sterren ontdekt waarvan de verste zich op een afstand van 27 000 lichtjaar bevindt. De meeste exoplaneten werden in het verleden ontdekt met behulp van de transitmethode waarbij men helderheidsdipjes onderzoekt van sterren als gevolg van planeten die voor deze sterren langs schuiven. Grote nadelen aan de microlensing techniek is dat het om éénmalige waarnemingen gaat en dat de ster die dienst doet als 'lens' meestal niet waarneembaar is. Hierdoor is het voor astronomen moeilijk om de afstand van de achtergrondster te bepalen.

Microlensing

In het geval van de exoplaneet OGLE-2014-BLG-0124L heeft men de afstand wel kunnen achterhalen doordat het lensverschijnsel werd waargenomen met de Poolse OGLE’s Warsaw Telescope op Aarde alsook met de Amerikaanse Spitzer ruimtetelescoop. Doordat beide telescopen de ster niet op hetzelfde moment helderder zagen worden als gevolg van hun afstand tot elkaar, kon men de afstand van de verre ster en zijn bijhorende planeet berekenen aan de hand van de parallax-methode. Zo zag Spitzer het lenseffect ongeveer twintig dagen eerder dan de OGLE’s Warsaw Telescope in Chili. Astronomen konden ook achterhalen dat de exoplaneet OGLE-2014-BLG-0124L ongeveer half zo zwaar is als de planeet Jupiter. Doordat we steeds meer exoplaneten ontdekken op grotere afstanden van de Aarde leren sterrenkundigen ook meer over de structuur van ons sterrenstelsel.

Kris Christiaens

K. Christiaens

Medebeheerder & hoofdredacteur van Spacepage.
Oprichter & beheerder van Belgium in Space.
Ruimtevaart & sterrenkunde redacteur.

Dit gebeurde vandaag in 1973

Het gebeurde toen

Het Russische ruimtestation Saljoet 2 wordt vanop de Bajkonoer lanceerbasis in de ruimte gebracht. Dit militaire ruimtestation met civiele dekmantel kende meteen na de lancering al technische problemen waardoor dit nooit bezocht werd door kosmonauten. Vermoedelijk als gevolg van het dichtbij ontploffen van de laatste trap van Protonraket die het ruimtestation in zijn baan had gebracht, was het ruimtestation lek geraakt en viel de druk weg. Daarnaast begon het ruimtestation ook wild te tuimelen met op een gegeven moment dertig rotaties per minuut waardoor de zonnepanelen afgerukt werden. Saljoet 2 had een lengte van 14,5 meter, woog bij de lancering 18,6 ton en zond radiosignalen uit op een golflengte die normaal werd gebruikt door Sovjet spionagesatellieten.

Ontdek meer gebeurtenissen

Redacteurs gezocht

Ben je een amateur astronoom met een sterke pen? De Spacepage redactie is steeds op zoek naar enthousiaste mensen die artikelen of nieuws schrijven voor op de website. Geen verplichtingen, je schrijft wanneer jij daarvoor tijd vind. Lijkt het je iets? laat het ons dan snel weten!

Wordt medewerker

Steun Spacepage

Deze website wordt aan onze bezoekers blijvend gratis aangeboden maar om de hoge kosten om de site online te houden te drukken moeten we wel het nodige budget kunnen verzamelen. Ook jij kunt uw bijdrage leveren door ons te ondersteunen met uw donatie zodat we u blijvend kunnen voorzien van het laatste nieuws en artikelen boordevol informatie.

Sociale netwerken